COVID-19 Sık Sorulan Sorular nelerdir

COVID-19 Sık Sorulan Sorular

COVID-19 Sık Sorulan Sorular genellikle şunlardır;

1. Yeni Koronavirüs (COVID-19) Nedir?

Covid-19 (SARS-CoV-2), ilk olarak Çin’in Hubei Eyaletindeki Wuhan şehrinde Aralık ayının sonlarında ateş, öksürük, nefes darlığı gibi solunum yolu belirtileri gösteren bir grup hastada yapılan araştırmalar sonucunda 13 Ocak 2020’de tanımlanan bir virüstür. Salgın başlangıçta bu bölgedeki deniz ürünleri ve hayvan pazarında bulunan kişilerde tespit edilmiştir. Daha sonra insandan insana bulaşarak Vuhan başta olmak üzere Hubei eyaletindeki diğer şehirlere ve Çin Halk Cumhuriyeti’nin diğer eyaletlerine ve diğer dünya ülkelerine yayılmıştır.

Koronavirüsler, hayvanlarda veya insanlarda hastalığa neden olabilecek büyük bir virüs ailesidir. İnsanlarda soğuk algınlığından Orta Doğu Solunum Sendromu (MERS) ve Şiddetli Akut Solunum Sendromu (SARS) gibi daha şiddetli hastalıklara kadar birçok solunum yolu enfeksiyonlarına neden olduğu bilinmektedir.

2. Koronavirüs Nasıl Bulaşır?

Hasta bireylerin öksürmeleri, hapşırmaları ile ortama saçılan damlacıkların solunması ile bulaşmaktadır. Hasta kişilerin solunum parçacıkları ile kirlenmiş yüzeylere dokunulduktan sonra ellerin yıkanmadan yüz, göz, burun veya ağıza götürülmesi ile de virüs bulaşabilir. Bu nedenle kirli ellerle göz, burun veya ağıza temas etmek risk oluşturmaktadır.

3. Koronavirüs Teşhisi Nasıl Konur?

Yeni Koronavirüs tanısı için gerekli moleküler testler ülkemizde bulunmaktadır. Tanı testi sadece Halk Sağlığı Genel Müdürlüğü Ulusal Viroloji Referans Laboratuvarında ve belirlenmiş Halk Sağlığı Laboratuvarlarında yapılmaktadır.

4. Koronavirüs Tedavisi İçin Bir İlaç Var Mıdır?

Hastalığın şu an için etkili bir tedavisi bulunmamaktadır. Hastanın genel durumuna göre gerekli destek tedavisi uygulanmaktadır. Bazı ilaçların virüs üzerindeki etkinliği araştırılmakta ancak şu an için virüse etkili bir ilaç bulunmamaktadır.

5. Antibiyotikler Koronavirüs İçin Etkili Midir?

Hayır, antibiyotikler virüsler için etkili değildir. Yalnızca bakterilere karşı etkilidir. Yeni Koronavirüs (2019-nCoV) bir virüstür ve bu nedenle enfeksiyonu önlemek veya tedavi etmek amacıyla antibiyotik kullanılmamalıdır.

6. Koronavirüsün Kuluçka Süresi Kaç Gündür?

Virüsün kuluçka süresi 2 gün ile 14 gün arasındadır. Yani virüsle karşılaştıktan sonra hastalanan kişilerde belirtiler en erken 2 gün en geç 14 gün içinde ortaya çıkmıştır. Hastaların çoğunda ise belirtiler 4-5 gün içinde görülmeye başlamıştır.

7. Koronavirüsün Belirtileri ve Neden Olduğu Hastalıklar Nelerdir?

Belirtisiz vakalar olabileceği bildirilmekle birlikte, bunların oranı kesin olarak bilinmemektedir. Koronavirüsle ilgili en çok karşılaşılan belirtiler ateş, öksürük ve nefes darlığıdır. Şiddetli olgularda zatürre, ağır solunum yetmezliği, böbrek yetmezliği ve ölüm gelişebilmektedir.

8. Koronavirüs Konusunda Daha Riskli Gruplar Var Mıdır?

Elde edilen veriler doğrultusunda ileri yaş ve eşlik eden astım, diyabet, kalp hastalığı gibi rahatsızlığı olanlarda, virüsün ağır hastalık oluşturma riski daha yüksektir. Bugünkü verilerle hastalığın %10-15 olguda ağır seyrettiği, yaklaşık %2 olguda da ölümle sonuçlandığı bilinmektedir.

9. Koronavirüs Hastalığı Ani Ölümlere Yol Açmakta Mıdır?

Hastalanan kişilerle ilgili yayımlanmış verilere göre hastalık nispeten yavaş bir seyir göstermektedir. İlk birkaç gün ateş, boğaz ağrısı, halsizlik gibi daha hafif şikayetler görülmekte ancak sonrasında öksürük, nefes darlığı gibi belirtiler eklenmektedir. Hastaların durumu genellikle 7 günden sonra hastaneye başvuracak kadar ağırlaşmaktadır. Dolayısı ile sosyal medyada yer alan, birden bire yere düşüp hastalanan veya ölen hastalarla ilgili videolar gerçeği yansıtmamaktadır.

10. Koronavirüs İçin Bir Aşı Mevcut Mudur?

Hayır, hastalığın henüz geliştirilmiş bir aşısı bulunmamaktadır. Teknolojideki gelişmelere rağmen insanlar üzerinde güvenle kullanılabilecek bir aşının en erken bir yılda üretilebileceği bildirilmektedir.

11. Hastalığa Yakalanmamak İçin Neler Yapılmaldır?

COVID-19 Sık Sorulan Sorular içinde en öncelikli olanlardan biri, hastalığa yakalanmamak için neler yapılması gerektiğidir. Akut solunum yolu enfeksiyonlarının genel bulaşma riskini azaltmak için önerilen temel ilkeler Yeni Koronavirüs (COVID-19) için de geçerlidir. Bunlar;

  • El temizliğine dikkat edilmelidir. Eller en az 20 saniye boyunca sabun ve suyla yıkanmalı, sabun ve suyun olmadığı durumlarda alkol bazlı el antiseptiği kullanılmalıdır.
  • Eller yıkanmadan ağız, burun ve gözlerle temas edilmemelidir.
  • Hasta insanlarla temastan kaçınılmalı ve mümkünse en az 1 m uzakta durulmalıdır.
  • Özellikle hasta insanlarla veya çevreleriyle doğrudan temas ettikten sonra eller sık sık yıkanmalıdır.
  • Mümkün olduğunca evde kalınmaya çalışılmalıdır. Evden dışarı çıkıldığı durumlarda ağız ve burnu kapatacak şekilde maske kullanılmalıdır.

12. Yurt Dışından Kargo İle Gelen Paket veya Ürünlerden Koronavirüs Bulaşma Riski Var Mıdır?

Genel olarak SARS-CoV-2 virüslerinin cansız yüzeylerde bulunabileceği tespit edilmiş olmakla birlikte hastalık oluşturacak miktarda bulunmaması nedeniyle paket veya kargo ile bulaşması beklenmemektedir. Dünya Sağlık Örgütü, CDC ve ECDC’nin de bu konuda kısıtlaması bulunmamaktadır. Esas bulaşma yolu virüsü taşıyan kişi ile yakın temastır, bununla birlikte hasta kişinin solunum parçacıkları ile kirlenmiş yüzeylere dokunma ve sonrasında yüze dokunma ile bulaşma ihtimali olduğundan el hijyenine özen gösterilmelidir.

13. Enfeksiyondan Korunmak İçin Alınması Gereken Genel Önlemler Nelerdir?

El temizliğine dikkat edilmelidir. Eller en az 20 saniye boyunca sabun ve suyla yıkanmalı, sabun ve suyun olmadığı durumlarda alkol bazlı el antiseptikleri kullanılmalıdır. Antiseptik veya antibakteriyel içeren sabun kullanmaya gerek yoktur, normal sabun ellerin temizliği için yeterlidir.

Öksürme veya hapşırma sırasında burun ve ağızın tek kullanımlık kağıt mendil ile örtülmeli, kağıt mendilin bulunmadığı durumlarda ise dirsek içi kullanılmalı ve mümkünse kalabalık yerlere girilmemesi gerekmektedir.

14. Evde Bakılan Hayvanlar Koronavirüs Taşıyıp, Bulaştırabilir Mi?

COVID-19 Sık Sorulan Sorular içinde hayvan besleyen kişilerin sordukları oldukça fazladır. Evde bakılan kedi/köpek gibi evcil hayvanların Yeni Koronavirüsle (COVID-19) enfekte olması beklenmemektedir. Ancak evcil hayvanlarla temas sonrası her zaman için ellerin su ve sabunla yıkanması gereklidir. Böylece hayvanlardan bulaşabilecek diğer enfeksiyonlara karşı korunma sağlanacaktır.

Referanslar:

  1. T.C. Sağlık Bakanlığı. COVID-19 Yeni Koronavirüs Hastalığı. COVID-19 Halka Yönelik Sıkça Sorulan Sorular. https://covid19bilgi.saglik.gov.tr/tr/sss/halka-yonelik.html (Erişim Tarihi: 25.05.2020).

Benzer İçerikler