Bulaşıcı Hastalıklar

Bulaşıcı Hastalıklar

Bulaşıcı hastalıklar nedir?

Bulaşıcı hastalık, herhangi bir yolla insana geçme özelliğindeki hastalık yapıcı mikroskobik organizmaların vücuda girmesiyle ortaya çıkan hastalık tablosudur. Bulaşıcı hastalıklar vücudun doğal savunma bariyerlerini geçerek hafif ila ölümcül olabilen semptomlar ile ortaya çıkabilirler. Her ne kadar birçok bulaşıcı hastalığı ortadan kaldırmak veya kontrol etmek için ilerleme kaydedilmiş olsa da, insanlık yeni ve/veya mutasyona uğramış organizmalara karşı savunmasızdır. Bulaşıcı hastalıklar tıbbın enfeksiyon hastalıkları bilim dalında incelenirler.

Bulaşıcı hastalıkların sebepleri nelerdir, insana hangi yollar ile bulaşır?

Hastalığı yapan organizmalar virüsler, bakteriler, parazitler ve mantarlar olabilir. Bütün bulaşıcı hastalıklar bir veya birkaç yolla insana geçebilme özelliğindedir. İnsandan insana, hayvandan insana, bu organizmalar ile kirlenmiş mesela su gibi, toprak gibi çevreden insana bulaşma meydana gelebilir.

İnsandan insana bulaşmaya; öksürürken, konuşurken ağızdan çıkan mikroorganizmanın damlacık yolu ile başkası tarafından teneffüs edilmesi, doğrudan deri teması, hasta kişinin kullandığı eşyalar vasıtasıyla bulaşma örnek gösterilebilir. Hayvandan insana bulaşmaya mikrop taşıyan sivrisineğin insanı ısırması ile geçen sıtma örnek gösterilebilir.

Bulaşıcı hastalıklar türleri ve ortaya çıkan belirtiler nelerdir?

Tüm vücudu etkileyen mesela HIV gibi sıtma gibi bulaşıcı hastalıkların yanısıra, sadece bir organ veya sistemi etkileyen enfeksiyonlar da bulunmaktadır. Solunum yolları, sindirim sistemi, akciğerler, üreme ve idrar yolları, gözler veya kulaklar enfeksiyonların sık görüldüğü yerler olup, cilt, kalp, beyin ve karaciğer gibi bölgesel enfeksiyonlar da görülebilir.

Herhangi bir enfeksiyonun sonucu, enfeksiyöz ajanların hastalık yapma potansiyeline, enfekte eden organizmadaki sayısına ve bağışıklık sisteminin yanıtına bağlıdır. Her bulaşıcı hastalığın kendine özgü belirti ve semptomları vardır. Birçok bulaşıcı hastalıkta ateş, ishal, yorgunluk ve kas ağrıları genel belirti ve semptomlardır.

Bulaşıcı hastalıktan nasıl korunuruz ve hastalık ortadan kalkabilir mi?

Korunmak için en önemli yaklaşım aşılama, halk sağlığı önlemleri, gözetim ve kişisel korunmadır. Modern aşılar hastalığı önlemek için en etkili stratejiler arasındadır. Birçok ölümcül hastalık artık uygun aşılama programları ile önlenebilir. Aşılama politikası ile bazı bulaşıcı hastalıklar tamamen ortadan kaldırılmıştır.

Bununla beraber mevcut olan mikroorganizmaların yanısıra, her yıl potansiyel olarak tehlikeli yeni bakteriler, virüsler, mantarlar ve parazitler ortaya çıkabilmektedir. Ya da önceden tanınan ve bilinen patojenler mevcut antibiyotiklere ve diğer tedavilere dirençli hale gelebilirler. Nüfusun kalabalıklaşması ve seyahat etmenin kolay olması bulaşıcı ajanların yayılmasını da kolaylaştırmaktadır.

Bulaşıcı hastalıklarda tedavi nasıl olmalı?

Antibiyotiklerin ve diğer antimikrobiyallerin gelişimi bulaşıcı hastalıklarla mücadelede önemli bir rol oynamaktadır. Bulaşıcı hastalıklara karşı bilinçli tedavi yaklaşımı çok önemlidir,  özellikle antibiyotikler ve antiviraller dikkatli bir şekilde reçete edilmelidir. Bazı mikroorganizmalar onlara karşı kullanılan ilaçlara karşı direnç geliştirmektedir.  Yaygın ve yanlış ilaç kullanımlarında dirençli mikroorganizmalar ortaya çıkabilmekte, bu da toplum sağlığını olumsuz yönde etkilemektedir.

Kaynak:

https://www.idsociety.org/public-health/facts-about-id/

https://www.who.int/topics/infectious_diseases/en/

https://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/infectious-diseases/symptoms-causes/syc-20351173

Benzer İçerikler