Korona Virüs Güncel Bilgiler

Korona Virüs Güncel Bilgiler

Koronavirüs güncel bilgiler. Sorularınıza güvenilir kaynaklardan yanıtlar derledik.

Koronavirüs güncel bilgiler: GENEL BİLGİLER, BULAŞ VE SEYİR

Yeni Koronavirüs (COVID-19) nedir?

Koronavirüs Güncel Bilgiler - Görsel: https://www.sciencealert.com/us-confirms-first-case-of-china-virus-near-seattle
Koronavirüs Güncel Bilgiler – Görsel: https://www.sciencealert.com/us-confirms-first-case-of-china-virus-near-seattle

Koronavirüsler (CoV), soğuk algınlığından şiddetli solunum yetmezliğine kadar farklı hastalıklara neden olabilen bir grup virüstür.

Aslında Koronavirüsler zoonotiktir, yani başlangıçta hayvanlardan insana bulaşmıştır. İnsanlarda Yeni Koronavirüs’ün (COVID-19) hastalık yaptığı ilk olarak 13 Ocak 2020’de tanımlanmıştır (Çin’in Wuhan eyaletinde).

İnsandan insana bulaş ise damlacık yoluyla olmaktadır:

  • Hasta kişilerin öksürmeleri, hapşırmaları ile ortama saçılan damlacıkların solunması
  • Hastaların dokunması kirlenen yüzeylere başka bireylerin de dokunması ve sonra ellerini yıkamadan yüz, göz, burun veya ağzına götürmesi ile

Yeni Koronavirüs’ü (COVID-19) taşıyan asemptomatik kişilerden (taşıyıcı) hastalık bulaşır mı?

Virüsü taşıdığı halde hastalık belirtisi göstermeyen (asemptomatik) kişilerin solunum yolu salgılarında virüs tespit edilebilmektedir. Fakat esas bulaşma hasta bireylerden gerçekleşmektedir.

Evcil hayvanlardan Yeni Koronavirüs (COVID-19) bulaşır mı?

Kedi, köpek gibi evcil hayvanların Yeni Koronavirüs’le (COVID-19) enfekte olması veya insana hastalık bulaştırması beklenmemektedir. Evcil hayvanlardan bulaşabilecek diğer enfeksiyonlardan korunmak amacıyla, temas sonrasında eller su ve sabunla yıkanmalıdır.

Yurtdışından gelen kargo paketleri veya diğer ürünlerden Yeni Koronavirüs (COVID-19) bulaşır mı?

Paket veya başka ürünlerle ile bulaş beklenmemektedir. Dünya Sağlık Örgütü de bu konuda bir uyarı veya kısıtlama paylaşmamıştır.

Yeni Koronavirüs (COVID-19) cansız yüzeylerde/ dış ortamda ne kadar süre canlı kalabilir?

Koronavirüsler, genel olarak dış ortama çok dayanıklı değildirler. Bugün için Yeni Koronavirüs’ün (COVID-19) bulaştırıcılık ve dış ortamda canlılık süresi net olarak bilinmemektedir, fakat cansız yüzeylerde birkaç saat ila birkaç gün içinde aktivitelerini kaybettikleri kabul edilmektedir.

Dış ortamda canlı kalma süresi, ortamın nem ve sıcaklığına, dışarı atıldığı organik maddenin miktarına, bulaştığı yüzeyin dokusuna ve başka faktörlere göre değişir. Kirli yüzeyle temasın süresi, bulaş riskini belirleyen diğer bir faktördür.

Yeni Koronavirüs (COVID-19) enfeksiyonu geçirmekte olan hasta ne kadar süre bulaştırıcıdır?

Yeni Koronavirüs’ün (COVID-19) bulaştırıcılık süresi henüz net olarak bilinmemektedir. Belirtilerin ortaya çıkmasından 1-2 gün önce başlayıp şikayetlerin kaybolmasıyla sona erdiği tahmin edilmektedir.

Yeni Koronavirüs (COVID-19) salgınının boyutu nedir?

Dünya Sağlık Örgütü, salgını pandemi olarak sınıflandırmıştır. Yani tüm dünyada vakalar saptanmaktadır.

Yeni Koronavirüs (COVID-19) enfeksiyonu belirtilerinin ortaya çıkması ne kadar sürer, kuluçka süresi ne kadardır?

Virüsün kuluçka süresi, yani enfeksiyon etkeni ile karşılaşmadan ilk belirtilerin ortaya çıkmasına kadar geçen süre, 2 gün ile 14 gün arasındadır.

Yeni Koronavirüs (COVID-19) enfeksiyonunun belirtileri nelerdir?

Yeni Koronavirüs (COVID-19) enfeksiyonu bazı kişilerde belirtisiz de seyredebilir, fakat bunun oranı henüz bilinmemektedir.

En sık belirtiler solunum şikayetleri, ateş, öksürük, nefes darlığı ve nefes zorluğudur. Daha şiddetli vakalarda zatürre (pnömoni), şiddetli akut (ani başlangıçlı) solunum yetmezliği sendromu, böbrek yetmezliği hatta ölüme neden olabilir.

Koronavirüs Güncel Bilgiler
Koronavirüs Güncel Bilgiler- Görsel: https://hsgm.saglik.gov.tr/depo/birimler/Bulasici-hastaliklar-db/hastaliklar/2019_n_CoV/afisler/yeni/COVID-19_KTAPIK_A6.pdf

Yeni Koronavirüs (COVID-19) enfeksiyonunun seyri nasıldır?

Yayımlanmış verilere göre nispeten yavaş bir seyirli bir enfeksiyondur. İlk birkaç gün hafif şikayetler (ateş, boğaz ağrısı, halsizlik, vb) görülebilir. Takiben, öksürük, nefes darlığı gibi belirtiler eklenebilir. Hastalar, genellikle 1 haftanın sonunda hastaneye başvuracak kadar ağırlaşır.

Yeni Koronavirüs (COVID-19) enfeksiyonu genellikle (özellikle çocuklar ve genç erişkinler için) orta şiddette bir solunum yolu enfeksiyonudur. Fakat ciddi de seyredebilir, 5 hastadan biri için hastanede tedavi gerektirir.

Dünya Sağlık Örgütü’nün Çin verileri bazlı raporunda Yeni Koronavirüs (COVID-19) ölüm hızı % 3,8 olarak bildirilmiştir. Ölüm hızı SARS salgınında %11 ve MERS-CoV’da %35-50 arasında kaydedilmiştir.

Yeni Koronavirüs (COVID-19) enfeksiyonu en çok kimleri etkiler?

Her yaştan insan bu enfeksiyona yakalanabilir.

Mevcut verilere göre, ileri yaşta olan ve kronik hastalığı (astım, diyabet, kalp hastalığı gibi) bulunan kişilerde hastalığın ağır seyretme riski daha yüksektir.

Güncel verilere göre, hastaların %10-15’inde ağır seyretmekte, yaklaşık %2’sinde ölümle sonuçlanmaktadır.

Yeni Koronavirüs (COVID-19) enfeksiyonunun teşhisi nasıl konur?

Yeni Koronavirüs (COVID-19) enfeksiyonunun teşhisi, virüse özel bir moleküler test ile konur.

Test edilen materyal, enfeksiyon belirtilerini gösteren hastaların solunum yollarından elde edilen salgı numuneleridir.

Test ülkemizde mevcuttur. HSGM Ulusal Viroloji Referans Laboratuvarı’nda ve belirli Halk Sağlığı Laboratuvarları’nda uygulanmaktadır.

Koronavirüs güncel bilgiler: KORUNMA

Yeni Koronavirüs (COVID-19) enfeksiyonundan nasıl korunulur?

Koronavirüs Güncel Bilgiler
Koronavirüs Güncel Bilgiler – Görsel: https://hsgm.saglik.gov.tr/depo/birimler/Bulasici-hastaliklar-db/hastaliklar/2019_n_CoV/afisler/yeni/COVID-19_KTAPIK_A6.pdf

Bulaşıcı solunum yolu hastalıklarından korunmak için geçerli tüm öneriler Yeni Koronavirüs (COVID-19) enfeksiyonundan korunmak için de geçerlidir:

  • Eller sık sık yıkanmalıdır:
  • Yemek hazırlamadan önce ve sonra, yemek yemeden önce ve sonra
  • Tuvalete girmeden önce ve sonra
  • Diş, ağız, yüz, göz temizliğinden önce, burun temizliğinden sonra
  • Öksürdükten ve hapşırdıktan sonra
  • Çöplere, pişmemiş veya bozulmuş gıdalara dokunduktan sonra
  • Toplu taşıma araçlarını kullandıktan sonra
  • Hayvanlarla temas ettikten sonra
  • Eller görünür şekilde kirlendiğinde

Dışarıdan eve girildiğinde eller en az 20 saniye boyunca sabun ve suyla yıkanmalıdır:

  • Akmakta olan su altında eller ıslatılır.
  • Bilekler, avuç içi, ellerin sırt ve parmak araları ile tırnakların kenar ve uçları sabun ile köpürtülerek en az 20 saniye süreyle kuvvetlice ovuşturulur.
  • Eller su altında iyice durulanır.
  • Eller bileklerden başlayarak kâğıt havlu ile kurulanır.
  • Aynı kâğıt havlu ile musluk kapatılır.

Sabun ve suyun olmadığı durumlarda alkol bazlı el antiseptiği kullanılmalıdır.

Antiseptik veya antibakteriyel içeren sabun kullanmaya gerek yoktur, normal sabun yeterlidir.

  • Kirli ellerle gözlere, buruna veya ağıza dokunulmamalıdır.
  • Sınıflar, iş yerleri ve diğer kapalı alanlar sıkça havalandırılmalıdır.
  • Bağışıklık sistemini güçlendirici önlemler alınmalıdır, örneğin, dengeli ve sağlıklı beslenilmelidir.
  • Gıdalar tüketilmeden önce iyice yıkanmalıdır.
  • Etleri ve yumurtalar iyi pişirilmeli, çiğ veya az pişmiş hayvan ürünleri tüketilmemelidir.
  • Öksüren, hapşıran ve benzeri olası enfeksiyon belirtileri gösteren kişilerle yakın temastan kaçınılmalı, en az 1 metre (3-4 adım) mesafe korunmalıdır.
  • Hastaların yoğun olduğu hastanelere ve sağlık merkezlerine gidilmemeli, mecbur olunan durumda diğer hastalarla temas minimuma indirilmelidir.
  • Seyahatten kaçınılmalıdır. Mecbur olunan seyahatler sonrasında 14 gün içinde ateş, öksürük, solunum sıkıntısı veya herhangi bir solunum şikayeti olursa maske takılarak bir sağlık kuruluşuna başvurulmalı ve seyahat öyküsünü hekime bildirilmelidir.

14 koruyucu önlem

Koronavirüs Güncel Bilgiler
Koronavirüs Güncel Bilgiler – 14 Koruyucu önlem

Maske kullanmak korunmada etkili midir?

Sağlıklı kişilerin maske kullanmasına gerek yoktur.

Sadece öksürük ve diğer Yeni Koronavirüs (COVID-19) belirtileri gösteren kişilerin veya bu kişilere bakım verenlerin maske takması önerilmektedir. Tek kullanımlık maskeler birden fazla kere kullanılmamalıdır. Dünya çapında maskelere erişim sorunu yaşanmakta olduğundan, Dünya Sağlık Örgütü bu kurallara uygun maske kullanılmasını ve maskelerin ziyan edilmemesini önermektedir.

Herhangi bir solunum yolu enfeksiyonu geçirmekte olan kişiler, öksürürken veya hapşırırken ağız ve burunlarını tek kullanımlık kağıt mendil ile örtmelidir. Kağıt mendil bulunmadığı durumda ise dirsek içi kullanılmalıdır. Hasta kişiler kalabalık yerlere girmekten mümkün olduğunca kaçınmalıdır. Gitmek zorunda ise ağız ve burnunu -mümkünse tıbbi maske ile- kapatmalıdır.

Antiseptikler- dezenfektanlar-kolonya korunmada etkili midir?

Sabun ve suyun olmadığı durumlarda alkol bazlı el antiseptiği veya kolonya kullanılmalıdır. Alkol içerikli temizlik ürünlerinin cilde zarar verebileceği unutulmamalıdır.

Antibakteriyel sabunlar korunmada etkili midir?

Antiseptik veya antibakteriyel içeren sabun kullanmaya gerek yoktur, normal sabun yeterlidir.

Burnu tuzlu suyla yıkamak korunmada etkili mi?

Hayır. Burnu tuzlu suyla yıkamak, Koronavirüs (COVID-19) enfeksiyonundan korunmada etkili değildir.

Sirke kullanmak korunmada etkili mi?

Hayır. Sirke kullanmak, Koronavirüs (COVID-19) enfeksiyonundan korunmada etkili değildir.

Yeni Koronavirüs (COVID-19) nemli ve sıcak havada yaşayabilir mi?

Evet. Mevcut verilere göre Yeni Koronavirüs (COVID-19) nemli ve sıcak havada yaşayabilir ve hastalık yapabilir.

Yeni Koronavirüs (COVID-19) soğuk ve karlı havada yaşayabilir mi?

Evet. Mevcut verilere göre Yeni Koronavirüs (COVID-19) soğuk ve karlı havada yaşayabilir ve hastalık yapabilir.

Sarımsak Yeni Koronavirüs’e (COVID-19) karşı koruyucu mudur?

Sarımsak, bir miktar antimikrobiyal özellik taşıyan sağlıklı bir besindir. Fakat, Yeni Koronavirüs’ten (COVID-19) koruyuculuğuna dair bir kanıt bulunmamaktadır.

Koronavirüs güncel bilgiler: TEDAVİ ve AŞI

Yeni Koronavirüs (COVID-19) enfeksiyonu nasıl tedavi edilir?

Bugün için güvenliliği ve etkililiği kanıtlanmış, Yeni Koronavirüs’e (COVID-19) özel bir antiviral tedavi yoktur.

Hastanın genel durumuna göre gerekli destek tedavisi uygulanmaktadır.

Bazı ilaçların virüs üzerindeki etkinliği araştırılmaktadır. Ancak şu an için virüse etkili bir ilaç yoktur.

Başta Çin olmak üzere farklı ülkelerden çeşitli antiviral tedavilere dair araştırmalar yayımlanmaya devam etmektedir. Bazı çalışmalarda kullanılan ilaçların hastalık belirti ve bulgularının gerilemesinde fayda sağladığı ifade edilmiştir. Bu tedavilerden birkaçı ülkemizde ruhsatlıdır.

Yeni Koronavirüs’ün (COVID-19) aşısı var mıdır?

Hayır. Farklı hastalık etkenlerine karşı geliştirilen grip- zatürre aşıları vardır. Fakat, koronavirüse karşı koruyucu bir aşı henüz geliştirilmemiştir.

İnsanların güvenle kullanılabileceği bir koronavirüs aşısının en erken bir yılda üretilebileceği bildirilmiştir.

Antibiyotikler, Yeni Koronavirüs (COVID-19) enfeksiyonunu tedavi edebilir mi veya önleyebilir mi?

Hayır, antibiyotiklerin virüslere karşı etkisi yoktur, sadece bazı bakterilere karşı etkilidirler.

Yeni Koronavirüs (2019-nCoV) bir virüstür ve bu nedenle enfeksiyonu önlemek veya tedavi etmek amacıyla antibiyotikler kullanılmamalıdır.

Zatürre (pnömoni) gelişmesi durumunda sağlık kuruluşunda, doktorlar tarafından vaka için uygun ampirik tedavi planlanır.

Referanslar:

  1. https://www.who.int/health-topics/coronavirus
  2. https://www.who.int/news-room/q-a-detail/q-a-coronaviruses
  1. https://sagligim.gov.tr/covid-19
  2. https://hsgm.saglik.gov.tr/depo/birimler/Bulasici-hastaliklar-db/hastaliklar/2019_n_CoV/rehberler/COVID-19_RehberiV5-25Subat2020.pdf
  3. http://www.akilciilac.gov.tr/?page_id=1012
  4. https://hsgm.saglik.gov.tr/depo/birimler/Bulasici-hastaliklar-db/hastaliklar/2019_n_CoV/afisler/yeni/COVID-19_KTAPIK_A6.pdf
  5. https://hsgm.saglik.gov.tr/depo/birimler/Bulasici-hastaliklar-db/hastaliklar/2019_n_CoV/afisler/yeni/14-kural-50X70.pdf.pdf.pdf
  6. https://hsgm.saglik.gov.tr/depo/birimler/Bulasici-hastaliklar-db/hastaliklar/2019_n_CoV/afisler/elleri_yka.pdf
  7. https://hsgm.saglik.gov.tr/depo/birimler/Bulasici-hastaliklar-db/hastaliklar/2019_n_CoV/afisler/yeni/COVID-19_ELLERIMIZI_YIKAYALIM_SAGLIGIMIZI_KORUYALIM.pdf
  8. https://hsgm.saglik.gov.tr/depo/covid19/afisler/yeni/VIRUSTEN_KORUNMAK_ELIMIZDE_50x70_AFIS.pdf
  9. https://www.who.int/emergencies/diseases/novel-coronavirus-2019/advice-for-public/myth-busters
  10. https://www.who.int/emergencies/diseases/novel-coronavirus-2019/advice-for-public

Benzer İçerikler